Wat zijn winterbanden?

Veel mensen vragen zich af wat het verschil is tussen “normale” autobanden en winterbanden. In het kort komt het er op neer dat winterbanden beter presteren dan zomerbanden wanneer de temperatuur onder de 7 graden komt. Door de samenstelling van het rubber en profiel van de winterband, heeft deze aanzienlijk meer grip op een koud en sneeuwrijk wegdek.

Sneeuw
Bij een ondergesneeuwd wegdek komen winterbanden het beste tot hun recht. Door de andere opbouw van het profiel op deze banden, hebben zij veel meer grip dan zomerbanden. Deze laatste verliezen bij sneeuw al snel alle grip op de weg. Sneeuw is echter geen voorwaarde voor het gebruik van winterbanden. Ook bij een schoon wegdek met lage temperaturen presteren winterbanden beter dan gewone autobanden.

Temperatuur
Het soort rubber dat voor winterbanden gebruikt wordt heeft echter tot gevolg dat dit type autobanden sneller slijt dan normale (zomer) autobanden wanneer de temperatuur boven de 7 graden celsius komt. Winterbanden dienen dan ook eigenlijk alleen gebruikt te worden wanneer de temperatuur dit toestaat. Overigens werken winterbanden prima bij deze hogere temperaturen, alleen is de slijtage hoger.

Waarom winterbanden?

Een simpele remproef bij 50 km/uur laat zien wat het effect van winterbanden is:

  • Op een droge weg is de remweg voor een gemiddelde auto zo’n 12 meter; op een natte weg 14 tot 15 meter;
  • Op een besneeuwde weg is de remweg voor een auto met winterbanden 30 meter; dezelfde auto op zomerbanden heeft 60 (!) meter nodig.

Een alternatief voor de winterband is de vierseizoenenband die het hele jaar onder de auto kan. Met deze banden heb je eerder sneeuwkettingen nodig dan met winterbanden. Bovendien blijft het een compromis; de vierseizoenenband blinkt nergens in uit.
Het hele jaar door met winterbanden rijden is niet aan te raden. De remweg van deze banden neemt aanzienlijk toe bij hogere temperaturen.

Winterbanden soms verplicht of aan te raden

Er is nog steeds veel onduidelijkheid over de verplichting van winterbanden in wintersportlanden. Puur formeel gezien bestaat die verplichting niet, maar veel landen, waaronder Duitsland, Oostenrijk, Finland, Zweden, Noorwegen, Frankrijk, Zwitserland en Italië, schrijven wel voor dat voertuigen ‘aan de weersomstandigheden moeten zijn aangepast’. Wanneer er sneeuw op de wegen ligt, moeten er winterbanden gemonteerd zijn. Zonder winterbanden riskeert de automobilist dan een boete van maximaal €40, maar het wordt erger als je (buiten je schuld) betrokken raakt bij een verkeersongeval.

Dan kan het rijden onder winterse omstandigheden zonder winterbanden leiden tot medeaansprakelijkheid en ‘grove nalatigheid’, waarbij de verzekeraar betaling kan weigeren. Meer over verkeersregels in Oostenrijk leest u op de website van de Oostenrijkse automobielclub ÖAMTC.

Profiel winterbanden niet helemaal oprijden

De ÖAMTC , de Oostenrijkse ANWB, deed aanvullend onderzoek op de winterbandentest die elke 2 jaar publiceren. Daarin werd gekeken naar de gevolgen van slijtage op de eigenschappen van winterbanden.

Nieuwe maar wel ingereden winterbanden en afgesleten winterbanden (in twee stappen tot 4 mm profieldiepte) werden vergeleken met een nieuwe zomerband. Daarbij keek de ÖAMTC naar:

  • Grip op een besneeuwde weg;
  • Gevoeligheid voor aquaplaning;
  • De remweg op nat en droog wegdek.

Opnieuw werd bevestigd dat rijden met zomerbanden onder winterse omstandigheden gevaarlijk is. Een nieuwe zomerband met een gemiddelde profieldiepte van 7,5 mm heeft, vergeleken met een winterband waar nog 4 mm profiel op zit, nog altijd 50% minder grip op de besneeuwde weg. En die afgesleten winterband op zijn beurt heeft al zo’n 30% trekkracht ingeleverd, wat nauwelijks aanvaardbaar is voor een winterband.

De remproeven op natte en droge weg laten zien dat een zomerband in beide gevallen de kortste remweg heeft. Uit de proef bleek ook dat met het slijten van de winterband de remweg op natte weg toeneemt. De aanvankelijk gunstige aquaplaningeigenschappen lopen sterk terug wanneer de band afslijt.

Conclusie

Winterbanden kunnen niet worden opgereden tot de wettelijk toegestane minimale profieldiepte van 1,6 mm. Al bij 4 mm is de grip op besneeuwde weg sterk teruggelopen. Ze ‘oprijden’ in de zomer is ook geen optie. Met de afnemende profieldiepte nemen de eigenschappen op de natte weg af en de remweg op droge weg is altijd langer dan die van een zomerband. Overigens vindt de Consumentenbond 1,6 mm minimale profieldiepte ook voor zomerbanden aan de krappe kant. Zij adviseert 2 mm aan te houden.